Whitney, een plantage aan de Mississippie

Whitney, een plantage aan de Mississippie

Het is hier vijf uur in de middag en dan is het rond tien uur in de ochtend in Nederland. We waren vroeg opgestaan. Het had 's nachts gestormd, geregend en gedonderd en hoewel het lekker fris aanvoelde toen we op de warande van het airco-gekoelde huis in Algiers Point stonden, was het al voelbaar dat het een warme dag zou worden.

Het was anderhalf met de auto naar het westen, langs Lake Ponchartrain en daarna pikten we de oevers van de Missisippi River weer op. We reden langs tientallen prachtige planter's huizen met royale oprijlanen. Een van de beroemdste is die van Oak Alley; aan weerszijden staan 'live oaks', altijd groen blijvende bomen, drie- tot vijfhonderd jaar oud, met dikke stammen, grillig gevormde takken die de oprijlaan tot aan de brede waranda weldadig overschaduwen.

Een paradijselijk plaatje, met een gruwelijke geschiedenis.

 

Geschiedenis bestaat niet alleen uit feiten, maar vooral uit verhalen. De kleur van de geschiedenis wordt bepaald door welk verhaal je vertelt. Hoe wil je de geschiedenis belichten? Vanuit het rijke leven van de blanke plantage eigenaren en hun familie, het luxe huis, de mooie kleding die de vrouwen droegen? Dat verhaal is het meest comfortabel.

De Whitney Plantage biedt een andere invalshoek; zij hebben de verhalen gebaseerd op de levens van de slaven. Jarenlang werd er onderzoek gedaan om feiten, namen, beelden en geschiedenissen terug te vinden en zó weer te geven dat het verleden tot leven komt. Een zwart verleden. Niet een zwarte bladzijde in de geschiedenis, zelfs geen zwartbk. De geschiedenis van de slavernij is diep, diep zwart en werpt haar schaduw tot ver na de afschaffing er van, tot op de dag van vandaag, vooruit naar de toekomst.

 

In het kleine kerkje waar de rondleiding begint worden we begroet door levensechte beelden van kinderen. In het economische model waarop de mensenhandel gebaseerd was, was de vermeerdering van het aantal slaven een prioriteit. Daarom werden ze 'gefokt'; vrouwelijke slaven baarden elke anderhalf jaar een kind. De vader was meestal een van de 'Masters' en moeder en kind werden na de geboorte onmiddellijk van elkaar gescheiden.

De verhalen op de Wall of Honour met de 107.000 namen van de mensen die tussen 1719 en 1820 gedwongen op de plantage leefden en werkten, geven flarden informatie over de uitzichtloosheid en onontkoombaarheid van het slavenbestaan; lijden, ziekte, ellende en dood. Slaven werden niet beschouwd als mensen, want dan hadden ze nooit zo behandeld kunnen worden. Hun integriteit, hun wezen, het basale mens-zijn van de oorspronkelijke Afrikaanse bevolking werd volkomen ontkend en teniet gedaan. Ik kan niet navertellen wat we allemaal te horen en te zien kregen; woorden schieten simpelweg te kort. De gids wond er geen doekjes om; ze noemde alles bij de naam en toenaam en schetste de onverbiddelijke hitte in deze streek en de ziektes die er heersten. Op het terrein stonden de barakken waar mannen, vrouwen en kinderen in barre omstandigheden verbleven als ze niet aan het werk waren. Wat zelden het geval was.

 

Ik begreep weer waarom ik ooit besloten had nooit Bergen Belsen of Auschwitz te bezoeken. En misschien was ik hier wel nooit heengegaan als ik me meer verdiept en verbonden had met dit deel van de geschiedenis van Amerika, met de verhalen over de slavernij en wat dit werkelijk betekend heeft voor de Afro-Amerikaanse bevolking; niet alleen hier, maar overal ter wereld. Niet alleen in het verleden maar ook nu nog.

Met een perfect gevoel voor timing liet onze gids ons na anderhalf uur los en moedigde iedereen aan om te blijven zolang als we wilden, foto's te maken en die, met onze ervaringen te delen op social media. Ik dacht onwillekeurig aan de beroemdste regels uit Leo Vroman's gedicht:

'Kom vanavond met verhalen, dat de oorlog is verdwenen.

En vertel ze duizend malen, alle malen zal ik wenen.'

 

Het delen van dit verhaal is onderdeel van de heling die er moet komen, voordat er ook maar iets kan veranderen in de verhouding tussen de rassen op Aarde.

Ik wens met heel mij hart dat dit blog daaraan een bijdrage mag leveren.

 

Ineke M. Verdoner

 

Website van de Whitney Plantation

Strange Fruit 

Nina Simone

Wat er zoal over de slavernij geschreven is

Het complete gedicht 'Vrede' van Leo Vroman

 

.

Opstanding
Normaal ...